کمبود باران و کاهش میزان تولید گندم دیم در استان گلستان

«کشت دیم گندم،سهم ۸۰ درصدی از تولید گندم گلستان دارد اما در سال های اخیر با مشکلات متعدد، این نوع کشت به کاهش عملکرد سطح سوق یافته است» این بخشی از یادداشت مریم رضایی خبرنگار، برای بازار است.

به گزارش ساجد خبر، به نقل از بازار، گندم به عنوان بیشترین محصول سطح زیر کشت در استان گلستان دارای اهمیت است. این استان از نظر میزان تولید محصول استراتژیک رتبه دوم در کشور را دارد. این در حالی است که در بحث کیفیت مقام اول را به خود اختصاص داده است. کشاورزان گلستانی هر ساله از نیمه دوم آبان ماه در اراضی دیم و در آذر ماه در زمین های آبی اقدام به کشت گندم می کنند.

آمارها نشان می دهد که گلستان در سال زراعی گذشته بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار تن از سطحی در حدود ۳۵۵ هزار هکتار زمین گندم برداشت کرده است. پیش بینی‌های امسال حاکی از آن است که این مقدار به یک میلیون و ۵۰ هزار تن از حدود همین سطح کاهش پیدا می کند. با یک حساب سر انگشتی میانگین تولید در هکتار گندم برای کشاورزان گلستانی سه تن در هکتار می شود که از میانگین چهار تنی کشوری هم یک تن یعنی در حدود  پنج میلیون تومان کمتر به جیب کشاورز گلستانی می رود.

کاهش بارندگی

بارندگی تجمعی استان از اول مهر  لغایت ۳۰ اسفند ۹۹ حدود ۲۲۰ میلیمتر بوده که نسبت به آمار متوسط بلند مدت (که ۳۰۳ میلی متر است) ۲۷ درصد کاهش را نشان می دهد و از طرفی ۲۰ درصد کاشت گندم استان آبی و ۸۰ درصد آن به صورت دیم است و میانگین تولید گندم در هکتار کشاورزان در اراضی دیم بسیار پایین آمده است.

بارندگی تجمعی استان از اول مهر  لغایت ۳۰ اسفند ۹۹ حدود ۲۲۰ میلیمتر بوده که نسبت به آمار متوسط بلند مدت (که ۳۰۳ میلی متر است) ۲۷ درصد کاهش را نشان می دهد

به طوری که بسیاری از دیم کاران ترجیح می دهند که همین میزان تولید کم را به عنوان غذای دام خود در انبارها دپو کنند و یا به عنوان بذر سال بعد خود ذخیره داشته باشند. صاحبان زمین های کشاورزی خرد هم با این قیمت ها تمایل بیشتری دارند تا زمین های خود را به باغ تبدیل کنند و از محصولات باغی بهره بیشتری ببرند.

قیمت خرید تضمینی گندم توسط دولت هر چند نسبت به سال گذشته افزایش دو برابری داشته اما نهاده های کشاورزی با قیمت بیشتری در اختیار کشاورزان قرار گرفته است در نتیجه هزینه های تولید و نرخ تورم در کشور با خرید تضمینی گندم هم خوانی ندارد و همین میل و رغبت کشاورزان را کم کرده است.

بی رغبتی کشاورزان

بعضی کشاورزان معتقد هستند نهاده های یارانه ایی که جهاد کشاورزی در اختیار گندم کاران قرار می دهد کیفیت و مطلوبیت لازم را نداشته و آن ها باید از بازار آزاد کود و سموم مرغوب تری تهیه کنند. بعضی از کشاورزان هم که در بازار پر تلاطم نهاده های کشاورزی از خیر استفاده آن گذشتند.

هزینه های تولید و نرخ تورم در کشور با خرید تضمینی گندم هم خوانی ندارد

نگرانی ها وقتی بیشتر می شود که پول خرید تضمینی گندم خوش موقع به حساب کشاورزان نمی رود. هر چند کارشناسان اقتصادی معتقدند که این چرخه واریز خرید های تضمینی نباید از ۱۰ تا دو هفته بیشتر شود اما به آخر فصل های برداشت در شلوغی صف های طولانی خرید تضمینی که می رسیم این چرخه تا ۴۵ روز و حتی بیشتر هم کشیده می شود. اینجاست که پای واسطه ها که برای گندم کشاورزان کیسه دوخته و دندان تیز کرده اند به میدان می آیند.

نانی که آجر شده است

کشورهای همسایه، گندم را دو برابر بیشتر می خرند و این یعنی نان مردم در حال آجر شدن است. وقتی قیمت خرید تضمینی گندم بدون حساب و کتاب اعلام شود، آن وقت باید منتظر باشیم این کالای استراتژیک در کشور یا مصرف و خوراک دام ها شود و یا از کشور خارج شود و سیلوهای دولت با تدبیر دیگری مثل واردات پر شود.

بعضی کشاورزان معتقد هستند نهاده های یارانه ایی که جهاد کشاورزی در اختیار گندم کاران قرار می دهد کیفیت و مطلوبیت لازم را نداشته و آن ها باید از بازار آزاد کود و سموم مرغوب تری تهیه کنند

کارشناسان اقتصادی برای خرید تضمینی رقمی بیشتر از شش هزار تومان حتی تا هشت هزار تومان را مناسب می دانند تا کشاورزان به سود قابل توجهی برسند تا برای کاشت در سال زراعی آینده میل بیشتری داشته باشند. زنگ خطر برای کیفیت گندم گلستان در کنار تولید  بالا زده شده است و اگر مسیولین راهکاری برای کشاورزان ارایه ندهند ممکن است در سال های آینده از میزان تولید در نگارستان ایران کاسته شود.

سیاست‌های دولت اگر در قیمت خرید تضمینی گندم در سال های آینده اصلاح نشود در خودکفایی گندم دچار مشکل خواهیم شد چرا که با ادامه این روند کشاورزان از کاشت و یا فروش گندم خود به دولت خودداری کرده و قطعا شاهد مشکلات بیشتری در این زمینه خواهیم بود.